Źródło: polityka.pl

Olimpiada Wiedzy o Polsce i Świecie Współczesnym – wprowadzenie

Za moment przeczytasz artykuł autorstwa Tymoteusza Brzezińskiego, jednego z Prowadzących w kadrze Indeksu w Kieszeni. Po lekturze wpisu zachęcamy do zajrzenia na dedykowaną podstronę, gdzie zawarliśmy kompleksowy opis przygotowań do olimpiady z WOSu, które możesz realizować w ramach zajęć stacjonarnych/webinarowych oraz indywidualnego e-learningu!

Rada Europy – co musisz wiedzieć na Olimpiadzie Wiedzy o Polsce i Świecie Współczesnym?

Rada Europy (ang. Council of Europe) jest międzynarodową organizacją rządową powstałą w 1949 roku w wyniku podpisania Traktatu Londyńskiego przez 10 państw zachodniej Europy. Pomysły integracji i współpracy pomiędzy państwami pojawiły się tuż po II wojnie światowej. Za jednych z głównych autorów tej koncepcji uważa się m. in. Winstona Churchilla (premier Wielkiej Brytanii w latach 1940-1945 i 1951-1956) i Raymonda Arona (francuski filozof i publicysta).

Do organizacji mogą przystąpić tylko państwa europejskie. Inne mogą mieć status obserwatora. Zasadnicze cele i założenia to promocja i ochrona praw człowieka, wzmacnianie demokracji w państwach członkowskich oraz zwiększanie współpracy pomiędzy nimi w dziedzinie polityki kulturalnej. W 2019 roku Rada Europy liczyła 47 członków. Najnowszym jest Czarnogóra, przystąpiła w 2007 roku. Najważniejszy organ decyzyjnym to Komitet Ministrów. W skład jego wchodzą ministrowie spraw zagranicznych państw członkowskich. Działa w imieniu całej organizacji, nadzoruje jej działalność i dba o jej rozwój. Najistotniejsze decyzje są podejmowane w Komitecie jednomyślnie, pozostałe większością głosów. Drugim wartym wspomnienia organem jest Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy. Składa się z parlamentarzystów z państw członkowskich. W przeciwieństwie do parlamentów narodowych, ten organ ma tylko kompetencje doradcze. Sprawy administracyjne i bieżące zarządzanie pracami Rady Europy należy do Sekretarza Generalnego. Od 2019 roku pełni tę funkcję Marija Pejčinović Burić z Chrowacji.

Działalność Rady Europy: Praworządność

                    Źródło: Domena publiczna

Działalność Rady Europy obejmuje wiele obszarów. Jednym z nich jest wspieranie i umacnianie demokracji w państwach członkowskich. Na początku lat 90. powstała Europejska Komisja na rzecz Demokracji przez Prawo (nazywana czasem “Komisją Wenecką”), która zajmuje się problematyką konstytucyjną. Liczy z 61 państw członkowskich. Analizuje konstytucje państw członkowskich, zajmuje się prawem wyborczym i prawami mniejszości narodowych oraz etnicznych. Prowadzi działania doradcze i opiniodawcze oraz przygotowuje raporty i sprawozdania. Ze względu na duży autorytet stara się rozwiązywać konflikty na tle konstytucyjnym pojawiające się w poszczególnych państwach. Również istotnym elementem jest współpraca z sądami konstytucyjnymi i organami przeprowadzającymi wybory w celu utrzymania wysokich standardów demokratycznych. Promuje się wymienianie doświadczeń pomiędzy sądami z różnych państw. Taki dialog orzeczniczy może prowadzić do wzmocnienia pozycji sądów i trybunałów w państwach, gdzie tego typu instytucję mają dość słabą pozycję lub powstały stosunkowo niedawno.

Dokumenty przygotowane przez tę instytucję są wykorzystywane później w różnych celach przez Radę Europy. Natomiast sama „Komisja Wenecka” nie ma możliwości wydawania sankcji dla państw naruszających zasady. Jedyną metodą wpływu jest dialog, który prowadzi się z różnymi stronami konfliktu. Poszukuje się rozwiązań akceptowalnych dla wszystkich i prowadzących do konsensu.

Działalność Rady Europy: Różnorodność kulturowa

                            Źródło: Domena publiczna

Warto pamiętać o działalności Rady Europy w obszarze różnorodności kulturowej na kontynencie. Od lat 80. organizuje się Europejskie Dni Dziedzictwa. Obecnie jest to inicjatywa wspólna Rady Europy i Unii Europejskiej. Odbywają się one we wrześniu. Ich celem jest szeroko pojęta edukacja i promowanie regionalnego dziedzictwa kulturowego. W tym celu przygotowuje się szereg wydarzeń kulturalnych, udostępnia się do zwiedzania liczne zabytki, muzea lub inne obiekty kulturalne. Zaangażowane w akcję są również samorządy lokalne.

Innym przejawem działalności Rady Europy jest ochrona mniejszości narodowych i etnicznych, a w szczególności ich języków. Przygotowano dwa bardzo ważne dokumenty: „Konwencję ramową o ochronie mniejszości narodowych” i „Europejską kartę języków regionalnych lub mniejszościowych”. Zawierają one m. in. regulacje dotyczące używania języków mniejszościowych we wszystkich dziedzinach życia, gwarancję nauki w szkołach w tych językach, nakaz umieszczenia napisów nazw miejscowości w języku mniejszości na terenie gmin, w których dana społeczność stanowi odpowiednik odsetek mieszkańców. Dochodzi do tego także obowiązek finansowania mediów lokalnych na tych obszarach. Niestety nie wszystkie państwa Rady Europy ratyfikowały powyższe akty albo po prostu ich nie przestrzegają. Z tego powodu w 2018 roku Rada Europy wydała rezolucję wzywającą do ochrony mniejszości narodowych i respektowania zasad zapisanych w Karcie i Konwencji.

Podsumowanie – RE a Olimpiada Wiedzy o Polsce i Świecie Współczesnym

Na sam koniec warto wspomnieć o dość częsty zjawisku w Polsce, czyli myleniu Rady Europy z Radą Europejską lub uznawanie jej za organ unijny. Rada Europy jest odrębną organizacją, która co najwyżej współpracuję na różnych polach z Unią Europejską. Różnią się one zadaniami i kompetencjami. Akty wydawane przez Radę Europy nie mają zasadniczo mocy wiążącej lub nie istnieją żadne sankcje za ich nierespektowanie. 

Więcej przydatnych zagadnień z punktu widzenia startu w Olimpiadzie Wiedzy o Polsce i Świecie Współczesnym zawarliśmy w holistycznym kursie olimpijskim! Rozpoczynając przygotowania z IWK otrzymujesz dostęp do obszernej bazy prezentacji, testów, kartkówek, kart pracy i nie tylko! Sprawdź i rozpocznij swoje przygotowania z nami 🙂