Ten artykuł ma być mini-kursem uczącym na czym polega przygotowywanie się do Olimpiady Informatycznej. Pełne informacje o przygotowaniach do OI prowadzonych przez Indeks w Kieszeni znajdziesz w tym linku.
Poruszę tutaj różne kwestie takie jak:
– na czym polegają zadania
– gdzie znajdować zadania
– co jest potrzebne do rozwiązywania zadań
– zarys teorii przydatnej przy rozwiązywaniu zadań
Być może nie potrzebujesz dodatkowej motywacji oraz motywowanie innych nie jest rzeczą prostą, zależy w dużej mierze od jednostki.
Napiszę tutaj tylko jedną rzecz. Zadania z Olimpiady Informatycznej są trudne. Patrząc na statystyki, do finału Olimpiady Informatycznej dochodzi jedynie około 100 osób, z kilkuset tysięcy uczniów. Oczywiście nie wszyscy są zainteresowaniu informatyką, a w szczególności algorytmiką.
Patrząc dalej na statystyki międzynarodowej olimpiady IOI, Polska wypada bardzo dobrze na świecie.
Oznacza to, że dojście do finału OIa to całkiem niezłe osiągnięcie na skalę międzynarodową 😮
Przyjrzyjmy się teraz wynikom finału ostatniej edycji OIa.
Już w czołówce widać, że chociażby laureaci I miejsca z dołu tabeli zdobyli tylko trochę więcej niż 60\% punktów.
Jak popatrzymy jednak na finalistów z dołu, okaże się, że udało im się zdobyć jedynie 20-30% punktów. Wcale nie jest to wyjątkowa sytuacja.
Zadania na OIu są trudne, nawet w skali międzynarodowej. Nie warto się zatem przejmować, gdy podczas przygotowań coś nie wychodzi, gdy zadania zdają się być za trudne i nie jest się w stanie wiele samemu wymyślić. To normalne i niemal wszyscy doświadczają tego samego. Sam pamiętam jak zaczynałem od rozwiązywania zadań na SPOJu i gdy pierwszy raz pisałem pętle wewnątrz innej pętli, w głowie mi się kręciło od prób wyobrażenia tego co się w ogóle ma dziać. Z treningiem wszystko staje się łatwiejsze w myśl starej zasady:
Olimpiada Informatyczna to programowanie + algorytmika. Na każdym etapie dane jest kilka zadań algorytmicznych do których należy napisać program, rozwiązujący je. Jako, że wiele osób ma pojęcie czym jest OI, to na tym zakończę wprowadzenie.
Większość zadań podpada pod pewną kategorię. O kategoriach i ogólnie o teorii będzie później.
Przykładowo zadanie mogą wymagać:
-wykorzystania programowania dynamicznego
-wykorzystania algorytmów na grafach
-zastosowania strategii dziel i zwyciężaj
Zwykle podczas rozwiązywania zadań wybiera się drogę, którą chce się obrać. Przykładowo postanawia się, że „na początku spróbujmy programowania zachłannego”. Oczywiście często trzeba zmieniać podejścia, gdy pewne nie wypaliło, jednak wraz ze zdobywanym doświadczeniem i wiedzą, coraz łatwiej jest odgadywać, czego mniej więcej dane zadanie będzie wymagało.
Sama wiedza i doświadczenie jednak często nie wystarczają, ponieważ autorzy zadań starają się dostarczać zadania jak najbardziej unikalne, nowe przynajmniej pod kilkoma względami.
Dlatego niemal zawsze trzeba najpierw zauważyć pewne nietrywialne własności występujące w zadaniu, które pozwolą zastosować już bardziej typowe algorytmy, struktury danych lub strategie. Potem pozostaje implementacja. Rozwiązywanie zadań z mojego doświadczenia, sprowadza się właśnie do tego.
Mimo, że wiedza bardzo się przydaje podczas rozwiązywania zadań oraz bez odpowiedniej wiedzy rozwiązanie niektórych zadań może być trudne, to nawet gdy się wie, że nie posiada się pewnej wiedzy czasem warto samemu próbować tą wiedzę odkryć. Tak wiedza to często nic innego jak bardziej skomplikowane własności występujące w zadaniach.
A dokładniej: jak może wyglądać wzrost umiejętności na przestrzeni czasu?
Przygotowywanie się do OIa często można podzielić na trzy początkowe etapy:
Etap I Wszystko jest nowe, oraz zdobywa się dużo podstawowej wiedzy, a zadania głównie wymagają właśnie wiedzy
Etap II posiada się już dużo podstawowej wiedzy, a zadania zaczynają być mniej klasyczne. Wymagają więcej myślenia, a nie samej wiedzy
Etap III Posiada się dużo wiedzy i doświadczenia, a zadania zaczynają się powtarzać
Aby dostać się do II etapu OIa, nie potrzeba bardzo dużo, zwłaszcza gdy ma się w otoczeniu osoby również startujące. Próg dostania się do finału OIa oszacowałbym na poziomie między II, a III etapem opisanym powyżej. Liczby widoczne z lewej strony wykresu odpowiadają rankingowi na CodeForces.
Informatycy spędzają dużo czasu przy komputerze, dużo czasu w internecie, oraz nie mają problemu z tworzeniem oprogramowań i różnych witryn. Przekształca się to w fakt, że w internecie można znaleźć bardzo dużo nawet darmowych materiałów do nauki. Istnieje również wiele stron oferujących zadania, na których można trenować, a nawet stron organizujących regularne contesty, które formą przypominają samą Olimpiadę Informatyczną.
Przykładowe strony oferujące takie contesty:
-codeforces.com
-codechef.com
-atcoder.jp
Niekoniecznie optymalnym, ale bardzo bezpośrednim sposobem na przygotowanie się do Olimpiady Informatycznej jest regularne branie udziału we wszystkich contestach oraz próba osiągnięcia jak najwyższego rankingu.
Istnieje kilka głównych działów algorytmiki/matematyki, które przydają się przy rozwiązywaniu zadań. Oto przykładowa rozpiska podstawowych zagadnień z której można korzystać podczas nauki:
Klasyczne techniki algorytmiczne
– Tablicowanie
– Dwa wskaźniki / gąsienica
– Wyszukiwanie binarne
– Algorytmy brutalne
– Szybkie potęgowanie
– Trik pod pierwiastkiem
– Meet-in-the-middle
– Struktury danych
– Programowanie zachłanne
– Programowanie dynamiczne
– Teoria grafów
– Algorytmy tekstowe
– Geometria obliczeniowa
Przydatne działy matematyki
– Teoria liczb
– Kombinatoryka
– Prawdopodobieństwo
– Teoria gier
– Algebra liniowa
Mamy nadzieję, że po lekturze tego artykułu temat przygotowań do Olimpiady Informatycznej skrywa przed Wami mniej tajemnic. Zachęcamy do wzięcia udziału w kursach Indeksu w Kieszeni, gdzie oprócz wyselekcjonowanych zadań otrzymujecie możliwość bieżącego kontaktu z laureatem! Szczegóły dotyczące przygotowań sprawdzisz tutaj.
Strona przygotowana przez Zyskowni.pl
Zakładamy Ci konto na naszej platformie e-learningowej, na której znajdują się materiały, artykuły popularnonaukowe, czy nagrania video! Możesz tam bez ograniczeń kontaktować się ze swoim Opiekunem. Odpowiada on na Twoje pytania i sprawdza wysyłane do sprawdzenia prace.
Na platformie otrzymujesz moduły - zestawy materiałów z prezentacjami, skryptami, testami, kartkówkami. Z nimi pracujesz w dowolnym miejscu - w domu, w podróży, w bibliotece.
Na platformie, gdzie odbywa się kurs możesz zadawać pytania 24h na dobę 7 dni w tygodniu - Prowadzący są tam po to by zawsze Ci pomóc i rozwiać Twoje wątpliwości.
Twój progres w nauce jest kontrolowany wraz z każdym kolejnym modułem - służą temu wszelkie kartkówki, testy i sprawdziany, które rozwiązane odsyłasz i otrzymujesz szczegółowy klucz.
Celujesz w świetny wynik na egzaminie ósmoklasisty? A może potrzebujesz tylko usystematyzować posiadaną wiedzę? Nieważne - nasz kurs (tempo pracy i materiały oraz pomoc Prowadzącego) jest zawsze dopasowany do aktualnego stanu Twoich umiejętności i oczekiwań.
Na platformie otrzymasz nielimitowany w okresie przygotowań dostęp do nagrań video, na których nasz zespół merytoryczny przeprowadzi Cię przez najbardziej wymagające i najczęściej pojawiające się na arkuszu zagadnienia egzaminacyjne.
Indywidualny kurs e-learningowy
egzamin ósmoklasisty
Wolisz uczyć się we własnym tempie i na własnych zasadach? W takim razie kurs e-learningowy jest stworzony właśnie dla Ciebie!
Nowoczesna forma indywidualnej nauki zdalnej (start: natychmiast lub we wskazanym terminie)
Dostęp do dedykowanej platformy do nauki e-learningowej
Harmonogram przygotowań dostosowany do dostępności ucznia
Przypisany opiekun merytoryczny prowadzący kurs
Komplet materiałów podzielonych na moduły tematyczne, a w każdym z nich: prezentacje, testy, kartkówki, skrypty, karty pracy i zadania egzaminacyjne
Materiały video – do kursu dołączone są nagrania video, na których członkowie zespołu merytorycznego IWK tłumaczą najtrudniejsze lub najbardziej prawdopodobne w wystąpieniu na egzaminie zagadnienia
Indywidualne podejście – otrzymujesz dostęp do naszej dedykowanej platformy edukacyjnej z pomocami naukowymi, na której możesz bez ograniczeń kontaktować się ze swoim Opiekunem. Odpowiada on na Twoje pytania i sprawdza wysyłane prace.
Regularnie sprawdzane postępy
Ciągła możliwość kontaktu z Prowadzącym
Dzięki nowoczesnej formie nauki nasze kursy są dostępne dla uczniów z całej Polski – możesz dołączyć do nich niezależnie od miejsca zamieszkania i zacząć przygotowania już dziś! Skontaktuj się z nami i nie odkładaj decyzji na później – do egzaminu ósmoklasisty coraz bliżej!
Grupowy kurs całoroczny
egzamin ósmoklasisty
Chcesz solidnie przygotować się do egzaminu ósmoklasisty? Wolisz regularne zajęcia w grupie i stałe wsparcie prowadzącego? Jeśli tak, kurs grupowy będzie idealnym wyborem dla Ciebie!
46 godzin lekcyjnych zajęć (23 spotkania) + prace domowe
Forma stacjonarna (w salach w Warszawie) lub webinarowa (zajęcia online na żywo)
Nagrania z zajęć webinarowych oraz nagrania umożliwiające nadrobienie materiału osobom zapisującym się po rozpoczęciu kursów stacjonarnych
Możliwość wyboru grupy zajęciowej (harmonogram pojawi się w lipcu 2026 r.)
Pomoc pomiędzy zajęciami – ciągła możliwość kontaktu z Prowadzącym przez dedykowaną grupę zajęciową
Materiały z zajęć w formie cyfrowej
Regularne zajęcia pomagają utrzymać systematyczność w nauce i realnie wpływają na lepsze wyniki na egzaminie ósmoklasisty. Co roku wielu naszych uczniów z różnych części Polski osiąga wysokie rezultaty. Zapisz się na zajęcia już dziś i przygotuj się z nami do egzaminu ósmoklasisty!